FAQ

Gezondheid en veiligheid

Hebben windparken effect op de gezondheid?

Uit wetenschappelijk onderzoek door erkende nationale en internationale gezondheidsinstituten en universiteiten blijkt dat er geen rechtstreeks verband is tussen windmolens en gezondheidseffecten voor omwonenden. Dat zijn onderzoeken die zijn uitgevoerd door het RIVM, de GGD, het StAB (adviesorgaan van de Nederlandse Raad van State) en meerdere federale gezondheidsinstanties in Canada, Denemarken en Australië.

Sommige mensen ervaren hinder (zoals irritatie, boosheid en onbehagen) als zij het gevoel hebben dat hun omgevings- of levenskwaliteit verslechtert door de plaatsing van windturbines, waardoor gezondheidsklachten kunnen ontstaan. Om de invloed van windturbines op de slaap te kunnen beoordelen, zijn onvoldoende gegevens beschikbaar om conclusies te kunnen trekken. Ook blijkt dat mensen bij gelijke geluidsniveaus meer hinder ondervinden als zij vanuit huis een windturbine kunnen zien. En dat mensen met een economisch belang bij de windturbines minder hinder rapporteren.

Als iemand vaak geluidsoverlast ervaart, kan dat leiden tot irritatie, stress, boosheid en een gevoel van onbehagen. Op de lange termijn is stress niet gezond. Daarom heeft de overheid normen opgesteld die bepalen hoeveel geluid en slagschaduw windmolens op woningen in de omgeving mogen veroorzaken. Deze normen zijn ingesteld om onaanvaardbare hinder te voorkomen en zijn gebaseerd op wetenschappelijk onderzoek naar de hinderbeleving van windmolengeluid. Daaruit blijkt dat de overgrote meerderheid van de mensen die worden blootgesteld aan het geluid dat een windmolen maximaal mag veroorzaken op een woning geen hinder ervaart.

Bron: RIVM, 2013

Laagfrequent geluid
Windmolens produceren in zeer beperkte mate laagfrequent geluid en trillingen. Er is geen Nederlandse wettelijke norm voor specifiek laagfrequent geluid van windmolens, omdat laagfrequent geluid wordt meegewogen in de wettelijke norm van Lden 47 dB. Het RIVM heeft geconcludeerd dat geen aparte beoordeling nodig is bovenop de huidige geluidsnorm. Bovendien is er geen wetenschappelijk bewijs dat het laagfrequente deel van het geluid van windmolens een effect heeft op de gezondheid van omwonenden.
Op grond van ervaringen blijkt dat fundaties van windmolens  geen hinderlijke trillingen doorgeven aan de ondergrond en de omgeving. Trillingen zijn op een afstand van enkele tientallen meters tot de windmolens al niet meer meetbaar. Deze trillingen kunnen niet worden opgemerkt voor mensen.

In de Milieueffectrapportage (MER) van Windplan Groen is ook rekening gehouden met gezondheid in relatie tot windmolens. De MER is voor iedereen te lezen, klik daarvoor hier.

Voor een artikel met meer informatie over windturbines en (vermeende) gezondheidseffecten, klik hier.

Hoe zit het met de straling van windturbines?

Er zijn geen aanwijzingen dat windturbines een ongezonde hoeveelheid straling afgeven. Windturbines zenden net als elk ander (huishoudelijk) elektrisch apparaat elektromagnetische straling uit, maar dit is een beperkte hoeveelheid. Dat wordt ondersteund door veel (internationaal) onderzoek dat is gedaan naar de elektromagnetische straling van onder andere elektriciteitscentrales en hoogspanningsleidingen. Hierbij is nooit aangetoond dat de elektromagnetische straling effect heeft op de gezondheid. Zeker door de afstand tot woningen die minimaal nodig is om te voldoen aan de geluidsnormen is er geen sprake van dat omwonenden worden blootgesteld aan een te hoge hoeveelheid elektromagnetische straling.

Veroorzaken windturbines gezondheidsklachten i.v.m. fijnstof?

Er wordt beweerd dat de turbulentie, die de wieken van windturbines veroorzaken, fijnstof doet opwaaien en langer in de lucht houdt. Hiervoor ontbreekt echter het wetenschappelijke bewijs. Feit blijft dat schone energie zoals windenergie minder vervuilend is dan fossiele brandstoffen.

Hoe zit het met ijsvorming op de bladen? Dat valt er toch af als ze draaien?

Door vernieuwde sensortechniek is ijs aangroei door draaiende windturbines te voorkomen, het sporadisch aangroeien door ijsregen uiteraard niet. Met de huidige ervaring is het risico te minimaliseren dat er geen ongecontroleerde ijs val plaats vindt. In bijzondere omstandigheden kunnen windturbines worden voorzien van een speciale sensor, waardoor de windturbine stilgezet wordt bij ijsvorming.

Hoe waarborgen jullie de veiligheid?

Windturbines moeten voldoen aan technische veiligheidsnormen en geen onverantwoorde risico’s opleveren voor de omgeving.  Veiligheid speelt dan ook een hele belangrijke rol in de gehele ontwikkeling, bouw en beheer van een windturbine. Elke type windturbine moet een certificaat hebben waaruit blijkt dat voldaan wordt aan de internationale ontwerpnorm voor windturbines. Deze IEC 61400-1 norm gaat onder andere over de veiligheid van een windturbine. Als onderdeel van de norm wordt beoordeeld of een windturbine bestand is tegen extreme weersomstandigheden (hoge windsnelheden, windstoten). Ook tijdens de bouw worden de strenge veiligheidsregels zorgvuldig nageleefd. Verder worden windturbines tijdens de exploitatie constant gemonitord en zijn er regelmatig visuele inspecties en reguliere onderhoudswerkzaamheden.